Ermənistan parlamentinin sədri Ruben Rubinyan Qarabağdan olan ermənilərin qayıdışının dövlət məqsədinə çevrilməsinin Ermənistan-Azərbaycan münaqişəsinin məntiqini yenidən gündəmə gətirə biləcəyini bildirib.
O, Ermənistanın indiki reallığı qəbul edərək keçmiş münaqişə gündəliyindən uzaqlaşmalı və əsas diqqəti uzunmüddətli sülhə yönəltməli olduğunu vurğulayıb.
Rubinyanın bu mövqeyi Ermənistanın Qarabağ ermənilərinin qayıdışı məsələsində əvvəlki yanaşmadan fərqli, daha ehtiyatlı siyasi xətt formalaşdırdığını göstərir.
- Rubinyanın Qarabağ ermənilərinin qayıdışı ilə bağlı bu mövqeyi Ermənistan-Azərbaycan sülh prosesinə necə təsir göstərə bilər?
- Ermənistan hakimiyyətinin Qarabağ məsələsində “keçmişi deyil, gələcəyi” əsas götürməsi real sülh gündəliyinin formalaşmasına imkan verəcəkmi?
Politoloq Xəyal Bəşirov Bizimyol.info xəbər portalına açıqlamasında bildirib ki, Ermənistanın bundan öncəki parlamentinin sədri Simonyan bu mövzuya daha realist yanaşırdı. Amma hər bir halda, Ruben Rubinyanın mövqeyi, yəni Qarabağ ermənilərinin Azərbaycana — yox, Qarabağa — yenidən qayıtması ilə bağlı o məsələyə yanaşması Simonyanın mövqeyindən o qədər də köklü dəyişikliyə məruz qalmayıb.
“Burada ifadələrdə müəyyən psixoloji məqamlar var. Bəli, Ruben Rubinyan bu gün Ermənistanın rəhbər şəxslərindən biri kimi bugünkü reallığı nəzərə alır: Azərbaycanın mövqeyini, Azərbaycanın qələbəsini, Cənubi Qafqazda formalaşmış yeni reallıqları və münaqişənin arxada qoyulması, sülh prosesinin tam şəkildə reallaşdırılması kimi reallıqları qəbul edir, nəzərə alır.
Amma onu da nəzərə alaq ki, Ruben Rubinyanın fikirlərində müəyyən düşündürücü məqamlar da var. Ruben Rubinyanın parlament sədri kimi Qarabağ ermənilərinin ora — Qarabağa — qayıtması məsələsinin yanlış olmasını və yaxud da haqsız olmasını, reallığa zidd olmasını və yaxud da həmin o torpaqların tarixi Azərbaycan torpaqları olması amili ilə əlaqələndirməsini gözləmək, görmək daha yaxşı olardı.
Ermənistanın baş naziri seçki öncəsi, o təbliğat-təşviqat mərhələsi zamanı öz sələflərini ittiham edərkən qeyd etmişdi ki, “Qarabağın itirilməsi” ittihamı ilə bizə yanaşan, Qarabağın itirilməsi ittihamı ilə bizi ittiham edən Robert Köçəryan, Serj Sarkisyan və digər o şəxslər, o qruplar unutmamalıdırlar ki, Qarabağ çoxdan itirilmişdi.
Yəni Paşinyan Qarabağın Azərbaycan ərazisi olduğunu bir tərəfdən qəbul edir, beynəlxalq səviyyədə Azərbaycan ərazisi olduğunu qəbul edir, digər tərəfdən də Qarabağın itirilməsindən danışır. Yəni, sənə aid olmayan nəyinsə itirilməsi ifadəsi nə dərəcədə düzgündür?
Ruben Rubinyanın yanaşması da hansısa formada buna bənzəyir”, — deyə politoloq bildirib.
O deyib ki, hər bir halda, biz unutmamalıyıq ki, Azərbaycan bu gün İkinci Qarabağ müharibəsində qalib gəldiyi dövrdən daha güclüdür, daha qüvvətlidir.
Xəyal Bəşirov hesab edir ki, bu prosesdə, bu sülh prosesini, əməkdaşlıq münasibətlərinin normallaşması və bu şəkildə Cənubi Qafqazda sabitliyin, təhlükəsizliyin mövcud olmasını qoruyub saxlamaq üçün bir çıxış yolu var: Azərbaycan həmişə, indikindən də qat-qat artıq, hər gün güclü olmalıdır.
Yalnız və yalnız Azərbaycanın gücü, Azərbaycanın mövqeyinin güclənməsi erməni tərəfini və yaxud onun havadarlarını Azərbaycana qarşı gələcəkdə yenidən münaqişəni alovlandırmaqdan, Azərbaycana qarşı hər hansı bir təxribat xarakterli addımlar atmaqdan çəkindirə bilər.
Əks təqdirdə, uzun onilliklər, hətta yüzilliklər ərzində beyni, düşüncəsi yuyulmuş o toplumun Azərbaycana qarşı ədalətli yanaşmasını gözləməliyik. Çünki o toplumdan bunu indiki, ən azı indiki reallıqda gözləmək o qədər də düzgün yanaşma olmaz.
