Qida məhsulları hər il trilyonlarla dollarlıq kənd təsərrüfatı istehsalının formalaşmasına səbəb olur.
Yeniavaz.com BMT-nin Ərzaq və Kənd Təsərrüfatı Təşkilatının (FAO) məlumatlarına istinadən xəbər verir ki, 40 əsas qida məhsulunun ümumi illik istehsal dəyəri təxminən 4,3 trilyon dollar təşkil edib.
Reytinqdə ilk pillədə süd qərarlaşıb. Südün ümumi istehsal dəyəri 379 milyard dollar olub. Süd bu göstərici ilə düyünü (362 milyard dollar) və donuz ətini (355 milyard dollar) geridə qoyub.
İl ərzində dünyada süd istehsalı 985 milyon metrik tona çatıb. Bunun 81%-i mal-qaranın payına düşüb.
Donuz əti, mal əti, toyuq əti, quzu əti və keçinin ümumi istehsal dəyəri təxminən 1,02 trilyon dollar təşkil edib.
Təkcə donuz əti 355 milyard dollarlıq istehsal dəyəri ilə ümumi reytinqdə üçüncü yerdə qərarlaşıb. Onu 306 milyard dollarla mal əti və 264 milyard dollarla toyuq əti izləyir.
Proqnozlara görə, orta gəlirli ölkələrdə gəlirlərin artması insanların qidalanmasında heyvan mənşəli məhsulların payının yüksəlməsinə səbəb olacaq. Bu səbəbdən heyvandarlıq məhsullarının istehsalının 2035-ci ilə qədər 15% artacağı və bitkiçilik məhsullarının istehsalını üstələyəcəyi gözlənilir.
Pomidor 136 milyard dollarlıq istehsal dəyəri ilə ilk 10-luqda yer alan yeganə bitkiçilik məhsuludur. Bununla belə, reytinqdə göstərilən bitkiçilik məhsullarının ümumi istehsal dəyəri 1,2 trilyon dollardan çoxdur.
Kartof 122 milyard dollarlıq istehsal dəyəri ilə bu qrupda ikinci yerdə qərarlaşıb. Sonrakı yerlərdə 112 milyard dollarla alma, 97 milyard dollarla üzüm və 89 milyard dollarla şirin kartof gəlir.
Ət və dənli bitkilərdən fərqli olaraq, bitkiçilik məhsullarının ümumi dəyəri reytinqdə daha geniş çeşiddə məhsulların yer alması hesabına formalaşır.
Dünyanın ən böyük əsas kənd təsərrüfatı məhsulları ilə yanaşı, daha az diqqət çəkən bir sıra məhsullar da hər il on milyardlarla dollar həcmində istehsal dəyəri yaradır.
Göbələklər 61 milyard dollarlıq istehsal dəyəri ilə 22-ci yerdə qərarlaşıb və 52 milyard dollarlıq banan istehsalını geridə qoyub. Qarpızın istehsal dəyəri 53 milyard dollar, kassavanın və çili bibərinin istehsal dəyəri isə 50 milyard dollardan çox olub.
Göbələk, qarpız, kassava və çili bibəri kimi məhsulların hər biri ildə 50 milyard dollardan çox istehsal dəyəri yaradır. Bu isə onların buğda, düyü və qarğıdalı kimi ən çox diqqət çəkən əsas qida məhsulları ilə müqayisə edilə biləcək miqyasda olduğunu göstərir.
İstehsal dəyərinə görə dünyanın ən dəyərli 40 qida məhsulu aşağıdakı kimi olub:
Süd – 379 milyard dollar
Düyü – 362 milyard dollar
Donuz əti – 355 milyard dollar
Mal əti – 306 milyard dollar
Qarğıdalı – 270 milyard dollar
Toyuq əti – 264 milyard dollar
Buğda – 209 milyard dollar
Yumurta – 157 milyard dollar
Soya paxlası – 142 milyard dollar
Pomidor – 136 milyard dollar
Kartof – 122 milyard dollar
Alma – 112 milyard dollar
Üzüm – 97 milyard dollar
Şəkər qamışı – 96 milyard dollar
Şirin kartof – 89 milyard dollar
Çay yarpağı – 78 milyard dollar
Xiyar – 77 milyard dollar
Buffalo südü – 76 milyard dollar
Toxumlu pambıq – 72 milyard dollar
Palma yağı – 67 milyard dollar
Fıstıq – 64 milyard dollar
Göbələk – 61 milyard dollar
Quzu əti – 61 milyard dollar
Qarpız – 53 milyard dollar
Kassava – 52 milyard dollar
Banan – 52 milyard dollar
Çili bibəri – 51 milyard dollar
Soğan – 48 milyard dollar
Kolza toxumu – 48 milyard dollar
Manqo – 45 milyard dollar
Portağal – 41 milyard dollar
Zeytun – 39 milyard dollar
Keçi əti – 38 milyard dollar
Kələm – 37 milyard dollar
Sarımsaq – 35 milyard dollar
Lobya – 34 milyard dollar
Badımcan – 31 milyard dollar
Çiyələk – 29 milyard dollar
Arpa – 27 milyard dollar
İspanaq – 26 milyard dollar