Rusiyanın yeni Dəniz Doktrinası, düşmənliyin rəsmi elanı və kritik cəbhə xətti - NƏ BAŞ VERİR?
Tarix: 2-08-2022, 08:23 | Çap et
İki gün əvvəl Rusiyada təsdiq edilən yeni Hərbi Dəniz Doktrinasının və Hərbi Dəniz Nizamnaməsinin imzalanma mərasimi olub. Sankt-Peterburq Dövlət Tarix Muzeyində keçirilən mərasimdə Rusiya Silahlı Qüvvələrinin daxili xidmətini təyin edən fərmanda da dəyişiklik edilib. Bununla da, sonuncu dəfə 2015-ci il iyunun 17-də qəbul edilən Dəniz Doktrinası qüvvədən düşmüş olub.
Bu arada, elə həmin gün Ukraynadan zərbə gəlib. Rusiyanın Qara dəniz donanmasının Krımdakı qərargahı SİHA (silahlı və pilotsuz uçuş aparatı) tərəfindən vurulub. Rus mediası hadisəni sadə bir hücum kimi qiymətləndirsə də, 6 nəfərin yaralandığı partlayışa görə Sevastopolda Hərbi Dəniz Günü tədbirləri ləğv edilib.
Putin isə mərasimdəki çıxışında hərbi donanmanın imkanlarının daim təkmilləşdirildiyini vurğuladı: “Donanma ölkəmizin sərhədlərində və dünya okeanının istənilən bölgəsində strateji vəzifələri uğurla yerinə yetirir. O, bizim suverenliyimizə və azadlığımıza hücum etmək qərarına gələn hər kəsə ildırım sürəti ilə cavab verə bilər”.
Mərasimdə ən kritik məqamlardan biri də "Zirkon" hipersəs raketlərinin bir neçə ay sonra Rusiya donanmasının istifadəsinə veriləcəyi xəbəri oldu. Putin bu raketləri “maneəsiz” ifadəsi ilə dəyərləndirib.
Səs sürətindən 9 dəfə çox (saatda 10.000 km-dən çox) hərəkət qabiliyyətinə malik olduğu bildirilən “Zirkon” hipersəs raketləri ilə bağlı məlumat elə həmin gün Britaniya mətbuatında da yer almağa başladı. Douglas Patience imzası ilə ilə yayımlanan məqalə tez bir zamanda xəbər portallarında peyda oldu.
Sözügedən məqalədən çıxarışda deyilir: “Son bir il ərzində Rusiya hərbi gəmilərdən və sualtı qayıqlardan atılan “Zirkon”un çoxlu sınaqlarını həyata keçirib. Belə yüksək sürətlə hərəkət edən raket təxminən beş dəqiqəyə Londona çatacaq”.
Rus mətbuatının yazdığına görə, “Zirkon”la təchiz edilmiş ilk gəmiyə “Admiral Qorşkov” adı veriləcək. Qorşkov Qara dəniz və Azov dənizlərində SSRİ dövrünün rəsmi komandan adıdır.
Yeni doktrinaya gəlincə, ən mühüm dəyişiklik ondan ibarətdir ki, 2015-ci il sənədində xarici təhlükə “NATO-nun Rusiya xəttinə doğru irəliləməsi” idisə, indi real təhlükə “ABŞ və onun müttəfiqləri” kimi açıq şəkildə ifadə olunub. “ABŞ və müttəfiqləri” ifadəsi tez-tez istifadə olunur.
Yaxşı, burada, məsələn, Yunanıstan və Cənubi Kipr Rusiyanın dəniz müdafiə bölgəsində hansı düşmən sinfindədir? Türkiyə bu prosesdə “Mavi Vətən” doktrinasını hansı çərçivədə inkişaf etddirəcək? Çox güman ki, bu sənəd Rusiya ilə yeni əməkdaşlıq sahələri meydana çıxaracaq, eləcə də şəraitdən asılı olaraq yeni qarşıdurmaların üzə çıxarılmasına təkan verəcək. Bu sahədə ekspertlərin yeni rus doktrinasını təhlil etmələri faydalı olardı.
Sənədə görə, ABŞ və müttəfiqlərinin Rusiyanın Dünya Okeanındakı hüquq və maraqlarını məhdudlaşdırmaq istəyi və bu istiqamətdə ərazi iddiaları təhlükə kimi müəyyən edilir. Bu gün Litva sahillərində sıxılıb qalmış kimi görünən Kalininqrada çatmaq üçün Ust-Luqa və Sankt-Peterburq limanları arasında bərə xəttinin yaradılması nəzərdə tutulur.
Həmçinin, doktrinada milli təhlükəsizlik xəttinə Kuril və Baltik boğazları, Qara dəniz və Aralıq dənizinin şərqi, Asiya və Afrika sahilləri boyunca geniş dəniz nəqliyyat xətti daxildir. Mövcud müttəfiqlərlə dəniz əməkdaşlığının artırılacağı, Arktika, Asiya-Sakit okean, Xəzər dənizi və Hind okeanında düşmən bölgələrinin izlənəcəyi bildirilir.
Xüsusilə, doktrinanın mətnində Qara dəniz və Krımda donanmaların gücləndirilməsi və karbohidrogen kəşfiyyatı fəaliyyətlərinin sürətləndirilməsinin vurğulanması Türkiyənin orta və uzunmüddətli perspektivdə Qara dənizdə mövcudluğu və geostrateji təhlükəsizliyi baxımından son dərəcə əhəmiyyətlidir. Bu bölgədəki sabitliyi pozan balans dəyişiklikləri həm Türkiyənin suveren hüquqları, həm də Montrö müqaviləsinin davamlılığı baxımından diqqətlə araşdırılmalıdır.
Müəllif: Prof. Dr. Kürşad Zorlu
Mənbə: "haberturk.com.tr"
Uyğunlaşdırma AYNA-ya məxsusdur
|
|
|
|
|
|
|
|
Putin SSRİ-ni bərpa edə biləcəkmi?
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| • Quru sərhədlərlə bağlı MÜJDƏ - Payızda nələr olacaq?
Bu gün, 17:53 |
|
|
|
| • Gürcüstan əlaqələrin bərpası üçün Rusiyaya şərt qoydu
Bu gün, 17:51 |
|
|
|
| • Xaricdən edilən onlayn sifarişlər niyə gecikir? - AÇIQLAMA
Bu gün, 17:26 |
|
|
|
| • “Müharibədəki məsələləri açıqlayın… Nəyi gizlədirsiz?”
Bu gün, 17:19 |
|
|
|
| • Bu il dövlət sektorunda işləyənlərin sayı 21,2 min nəfər azalıb - RƏSMİ
Bu gün, 17:15 |
|
|
|
| • Xəzərin qumunu daşıyırlar, boğulma təhlükəsi artır - XƏBƏRDARLIQ
Bu gün, 17:08 |
|
|
|
| • AYNA informasiya sistemlərinin yenilənməsinə 14 milyon manat xərcləyəcək
Bu gün, 17:04 |
|
|
|
| • Elm və Təhsil Nazirliyi bu işlərə 1,5 milyon manat xərcləməyi planlaşdırır
Bu gün, 17:02 |
|
|
|
| • Rusiya Zaporojyeyə Şimali Koreya istehsalı ballistik raketlərlə zərbələr endirib - Zelenski
Bu gün, 16:56 |
|
|
|
| • “Elektron Məhkəmə Sistemində problemlər davam edir” – Əkrəm Həsənovdan TƏKLİF
Bu gün, 16:54 |
|
|
|
| • İşlədiyi evdən 10 min oğurlayan usta tutuldu - TƏFƏRRÜAT
Bu gün, 16:47 |
|
|
|
| • Kremlin qəzəbi Ermənistana baha başa gəlir: - Rusiya “bütün cəbhə boyu” hücuma keçir
Bu gün, 16:38 |
|
|
|
| • Kəmaləddin Heydərov Kənan Aşurova yeni vəzifə verdi - ƏMR
Bu gün, 16:32 |
|
|
|
| • Qəzada ölən Məryəm "Access Bank"ın əməkdaşı imiş - Foto
Bu gün, 16:20 |
|
|
|
| • Bakcell Samsung Galaxy A57 5G üçün xüsusi kampaniyaya start verib - DİQQƏT
Bu gün, 16:15 |
|
|
|
| • Alim deputatlarımız -Siyasətlə elmi birləşdirənlər kimlərdir?
Bu gün, 16:10 |
|
|
|
| • Livan ölüm hökmünü ləğv edən ilk ərəb ölkəsi olub - "Associated Press"
Bu gün, 16:04 |
|
|
|
| • "Efirlərdən uzaqlaşdırdılar, yolumu kəsdilər" - Xalq artisti
Bu gün, 16:02 |
|
|
|
| • İctimaiyyət qarşısında görünməyən Xameneidən yeni xəbər – “Sağdır, amma...”
Bu gün, 15:56 |
|
|
|
| • Balı artıb-azalan ixtisaslar, yüksələn təhsil haqları: Abituriyentlərə sürpriz? - NƏ BAŞ VERİR?
Bu gün, 15:55 |
|
|
|
| • Müştərilərin ən çox şikayət etdiyi sığorta şirkətləri Xalq Sığorta və Meqa Sığorta olub - SİYAHI
Bu gün, 15:49 |
|
|
|
| • Evlənənlər azalır, qiymət bahalaşır: Şadlıq sarayları bağlanır - RƏY
Bu gün, 15:45 |
|
|
|
| • Kənan Aşurovun rəisi olduğu Baş İdarə ləğv edildi - Nazirdən əmr
Bu gün, 15:38 |
|
|
|
| • "Kristal-F" MTK yarım milyon manat borca düşüb - DETALLAR
Bu gün, 15:37 |
|
|
|
| • Şamxal Həsənlinin yəhudi əsilli müdiri İslam dini haqqında aşağılayıcı sözlər işlədib – Video
Bu gün, 15:23 |
|
|
|
| • Mətanət İsgəndərlinin keçmiş gəlini indiki gəlinini polisə şikayət etdi - TƏFƏRRÜAT
Bu gün, 15:18 |
|
|
|
| • Paşinyan referendumla bağlı hərəkətə keçdi – Sensasiyalı açıqlamalar
Bu gün, 15:12 |
|
|
|
| • İcra hakimiyyətləri bu şəkildə ləğv edilə bilər – AÇIQLAMA
Bu gün, 14:48 |
|
|
|
| • Azərbaycanla Ermənistan arasında MÜHÜM DANIŞIQLAR
Bu gün, 14:43 |
|
|
|
| • 800 manata 3 günlük İŞGƏNCƏ! - BUNUN BAŞQA ADI YOXDUR...
Bu gün, 14:36 |
|
|
|
| • MİQ-də vakant yerlər niyə əvvəlcədən açıqlanmır? - "Namizədlər aylarla vaxt və pul itirir"
Bu gün, 14:29 |
|
|
|
| • “AYB ilə məhkəmədə qalib oldum, amma heç nə qazanmadım” – Şair İlham Qəhrəman
Bu gün, 14:25 |
|
|
|
| • Mədəniyyət Nazirliyi kitabxanaçıları kütləvi ixtisar edir? - Qanun nə deyir?
Bu gün, 14:20 |
|
|
|
| • Kəramət Böyükçöl istismarına icazə aldığı obyektlərindən danışdı: - “Çoban olmaq istəyirəm”
Bu gün, 14:16 |
|
|
|
| • İrəvan Rusiyada məhv edilən 39 min qızılgüllə bağlı niyə susur? - ŞOK DETALLAR
Bu gün, 14:14 |
|
|
|
| • Azərbaycan da "Məkkə sazişi"nə qoşulur? - AKTUAL
Bu gün, 14:07 |
|
|
|
| • Tibb Universiteti və UNEC-dən sonra: BDU-da təhsil haqqı azaldılıb? - AÇIQLAMA
Bu gün, 14:04 |
|
|
|
| • “Tramp marşrutu” üzrə Ermənistana qaz kəməri çəkiləcək - "...diversifikasiya edəcəyik"
Bu gün, 14:00 |
|
|
|
| • Gənc müəllimin “qorxmayın” sözünə Putindən ilginc CAVAB
Bu gün, 13:59 |
|
|
|
| • İrəvan Moskvanın tələbini rədd etdi - KİV
Bu gün, 13:26 |
|
|
|
| • Qafqaz ölkələrinin yeni artım tempi – Azərbaycanın fərqi isə...
Bu gün, 13:09 |
|
|
|
| • Ferması dağıdıldı, mal-qarası tələf edildi - Şirvan Milli Parkında QALMAQAL
Bu gün, 13:02 |
|
|
|
| • Avropanın “demokratiya” PARADOKSU - Terrorçular necə “siyasi mühacir”ə çevrildi?
Bu gün, 12:58 |
|
|
|
| • Ayxan İsrafilov azadlığa buraxıldı - QƏRAR
Bu gün, 12:52 |
|
|
|
| • Suriyada Bəşər Əsəd barəsində qiyabi ölüm hökmü qərarı çıxarılıb - SANA
Bu gün, 12:51 |
|
|
|
| • Tramp ABŞ-da sursat ehtiyatlarının azalmasına görə Baydeni ittiham edib: - Ukraynaya 300 milyard dollarlıq sursat verilib
Bu gün, 12:50 |
|
|
|
| • “Bir ağıllı adam yoxdur ki, durub bunların ağızlarından vursun...” - Firudin Cəlilov
Bu gün, 12:27 |
|
|
|
| • Uitkoffdan Əliyev və Trampa yüksək qiymət: - Sülh necə mümkün oldu...
Bu gün, 12:24 |
|
|
|
| • MİDA-da yeni təyinat olub - DOSYE
Bu gün, 12:17 |
|
|
|
| • Şirkət üç illik auditor axtarır – 225 MİN MANAT ÖDƏYƏCƏK
Bu gün, 12:15 |
|
|
|
|
