Kollec məzunları niyə iş tapa bilmir? - AKTUAL
Tarix: 6-02-2025, 17:25 | Çap et
"Kollec məzunlarının təhsil sonrası iş tapmaqda üzləşdikləri çətinliklər müxtəlif amillərlə bağlıdır. Əsas səbəblərdən biri əmək bazarının tələblərinə uyğun olmayan ixtisas seçimidir. Bəzi məzunlar əmək bazarında tələbatın az olduğu ixtisasları seçir, bu da onların iş tapmaq imkanlarını məhdudlaşdırır. Məsələn, Dövlət Statistika Komitəsinin məlumatlarına görə, bəzi sahələrdə işçi qüvvəsinə tələbat yüksək olsa da, digər sahələrdə tələbat daha azdır. Bu səbəbdən, tələbələrin ixtisas seçərkən əmək bazarının tələblərini nəzərə almaları vacibdir".
Bunu Sonxeber.az-a təhsil eksperti Kamran Əsədov danışıb.
O, açıqlamasında qeyd edib ki, iş təcrübəsi önəmlidir, tələbələr təhsil müddətində praktiki təcrübə qazanmağı da üstün tutmalıdırlar:
"Praktiki təcrübənin çatışmazlığı da mühüm amillərdən biridir. Təhsil müddətində kifayət qədər praktiki təcrübə qazanmayan məzunlar işəgötürənlərin tələblərinə cavab verməkdə çətinlik çəkirlər. Bu, onların işə qəbul prosesində rəqabət qabiliyyətini azaldır. Təhsil müəssisələri ilə işəgötürənlər arasında əməkdaşlığın gücləndirilməsi və təcrübə proqramlarının artırılması bu problemin həllinə kömək edə bilər.
Əmək bazarı haqqında məlumatın azlığı da gənclərin iş axtarışında çətinliklərə səbəb olur. Gənclər arasında əmək bazarının vəziyyəti, vakansiyalar və peşələrə olan tələbat barədə məlumatlılıq səviyyəsi aşağıdır. Bu da onların iş axtarışında effektiv strategiyalar qurmasına mane olur. Məsələn, Məmmədova Türkən Alik qızının tədqiqatında qeyd olunur ki, məktəb və kollec məzunlarının əksəriyyəti gələcəklərini yaşadıqları və təhsil aldıqları ərazilərlə əlaqələndirməyi planlaşdırmırlar. Bu da onların iş axtarışında coğrafi məhdudiyyətlərə səbəb olur.
Bu problemlərin həlli istiqamətində müxtəlif tədbirlər həyata keçirilir. Azərbaycan Respublikasının "Məşğulluq haqqında" Qanununun 4-cü maddəsinə əsasən, dövlət məşğulluq siyasətinin əsas istiqamətlərindən biri işçi qüvvəsinin rəqabət qabiliyyətinin artırılmasıdır. Bu məqsədlə peşə təhsilinin inkişafına dair strateji planlar hazırlanır və həyata keçirilir. Bu planlar çərçivəsində peşə təhsili müəssisələrinin maddi-texniki bazası gücləndirilir, müasir tədris proqramları tətbiq edilir və müəllimlərin peşəkarlığı artırılır.
Gənclərin iş təcrübəsi qazanması üçün müxtəlif təcrübə proqramları və yay iş proqramları təşkil olunur. Bu proqramlar gənclərin praktiki bacarıqlarını artırmağa və işəgötürənlərlə əlaqə qurmağa kömək edir. Məsələn, "Milli Təcrübə Proqramı" çərçivəsində gənclər müxtəlif dövlət və özəl qurumlarda təcrübə keçərək praktiki bilik və bacarıqlar əldə edirlər".
Təhsil eksperti onu da qeyd etdi ki, gənclərin əmək bazarının tələblərinin barədə məlumatlı olması da vacib amillərdən biridir:
"Əmək bazarı haqqında məlumatlandırma tədbirləri də həyata keçirilir. Gənclərin əmək bazarı barədə məlumatlılığını artırmaq üçün müxtəlif tədbirlər görülür. Məsələn, mobil məlumat və məsləhətçi nöqtələr vasitəsilə işəgötürənlər, iş axtaranlar və təhsil müəssisələrinin məzunları arasında əlaqələr qurulur. Bu, gənclərin əmək bazarının tələbləri barədə məlumatlılığını artırmağa və onların iş axtarışında daha effektiv strategiyalar qurmasına kömək edir.
Dünya təcrübəsinə nəzər saldıqda, bir çox ölkələrdə kollec məzunlarının məşğulluq problemlərinin həlli üçün müxtəlif tədbirlər həyata keçirilir. Məsələn, Almaniyada "Dual Təhsil Sistemi" tətbiq olunur ki, bu sistemdə tələbələr həm təhsil müəssisəsində nəzəri biliklər əldə edir, həm də müəssisələrdə praktiki təcrübə qazanırlar. Bu, məzunların əmək bazarına daha asan inteqrasiyasına və işəgötürənlərin tələblərinə cavab verməsinə şərait yaradır.
Birləşmiş Ştatlarda isə "Karyera və Texniki Təhsil" proqramları vasitəsilə tələbələrə əmək bazarının tələblərinə uyğun peşə bacarıqları öyrədilir. Bu proqramlar işəgötürənlərlə sıx əməkdaşlıq şəraitində hazırlanır və tələbələrin işə hazırlıq səviyyəsini artırır.
Bu tədbirlər kollec məzunlarının iş tapmaqda qarşılaşdıqları çətinliklərin aradan qaldırılmasına yönəlib və onların əmək bazarına uğurlu inteqrasiyasına dəstək olur".
|
|
|
|
|
|
|
|
Putin SSRİ-ni bərpa edə biləcəkmi?
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| • “Onlayn qumar İŞİ” prosesində YENİ İFADƏLƏR - Dəstəyə 26 yaşlı Elmidar İsmayılzadə başçılıq edib
Bu gün, 18:08 |
|
|
|
| • Sürücü həmişə eyni adam olurdu - Siqaret qaçaqmalçısının İŞİ
Bu gün, 18:07 |
|
|
|
| • Valideynlərin məsuliyyətsiz hərəkətlərinin ağırlığı uşaqların üzərinə düşməməlidir - AÇIQLAMA
Bu gün, 18:02 |
|
|
|
| • Kişi elektrik enerjisinə görə şikayətçi olan xadiməni döydü - TƏFƏRRÜAT
Bu gün, 17:59 |
|
|
|
| • Azərbaycan UEFA seçmələrində SSRİ məkanında BİRİNCİDİR - SİYAHI
Bu gün, 17:50 |
|
|
|
| • Hikmət Babaoğlunun bu statusu tənqid olundu - FOTO
Bu gün, 17:45 |
|
|
|
| • Məktəbli formalarının qiymətləri narahatlıq yaratdı – Bir uşaq üçün 90-120 manat…
Bu gün, 17:41 |
|
|
|
| • Amerikanın “ikiqat zərbəsi” Tehranı sındıra bilməyəcək - Bloomberg
Bu gün, 17:37 |
|
|
|
| • Moskva, Peterburq olmayacaq - Dugindən qorxunc proqnoz
Bu gün, 17:33 |
|
|
|
| • İrəvandan etnik ermənilərə vətəndaşlıq xəbərdarlığı: - Qaydalar dəyişir
Bu gün, 17:30 |
|
|
|
| • Yeni yaradılmış “Cib Kapital İnvestisiya Şirkəti” kapitalından 310 min manat geri götürdü
Bu gün, 17:24 |
|
|
|
| • Vətəndaş Karcher-dən şikayətləndi: - “Tozsoranı təmir etmədilər”
Bu gün, 17:11 |
|
|
|
| • Xalq artistinin kürəkəni məhkəməyə üz tutdu: 700 min manatlıq dələduzluq iddiası var - TƏFƏRRÜAT
Bu gün, 17:02 |
|
|
|
| • MTK-ların hökmranlığına nə vaxt son qoyulacaq? - Su, işıq, qaz, təmirə başlamağa görə 5 min
Bu gün, 16:58 |
|
|
|
| • Evləri yandı, qəzalı binaya sığındılar: “Uşağı işə aparıram ki, ilan vurmasın” – VİDEO
Bu gün, 16:52 |
|
|
|
| • Tanınmış aktyorda ağır xəstəlik aşkarlanıb: - “10 il əvvəl də başımdakı şişdən əməliyyat olunmuşdum”
Bu gün, 16:49 |
|
|
|
| • Davam edən Rusiya təxribatı: - Avropada müharibə artıq başlayıb
Bu gün, 16:46 |
|
|
|
| • 300 min azərbaycanlı Ermənistana kömək edə bilər – Paşinyan bunu bilmir
Bu gün, 16:43 |
|
|
|
| • “Gürcüstan Rusiya ilə saziş imzalayacaq - Abxaziya və Sxinvalidən imtina edəcək”
Bu gün, 16:42 |
|
|
|
| • Son 15 ildə SOCAR-da işçilərin sayı 34,3 min nəfər azalıb – İllər üzrə rəqəmlər
Bu gün, 16:36 |
|
|
|
| • “Zəyəm Texnologiyalar Parkı” yarım ili zərərlə başa vurub - HESABAT
Bu gün, 16:35 |
|
|
|
| • SOCAR-dan ETSN-ə TRANSFER... - BUNDAN SONRA...
Bu gün, 16:31 |
|
|
|
| • Nazir onu özünə köməkçi təyin etdi - ƏMR
Bu gün, 16:27 |
|
|
|
| • Babək Hüseynov SOCAR-ın vitse-prezidenti vəzifəsindən azad olunub... YA YOX? - ADI SİYAHIDA GEDİR...
Bu gün, 16:18 |
|
|
|
| • Mərkəzi Asiyanın 4 ölkəsində eyni vaxtda elektrik kəsintisi baş verib
Bu gün, 16:12 |
|
|
|
| • Məktəb alış-verişi edənlərə xəbərdarlıq: -Bunu sentyabra saxlamayın
Bu gün, 16:05 |
|
|
|
| • Azərbaycan “Zəngəzur dəhlizi” müqabilində İrəvana nə verəcək? - AKTUAL
Bu gün, 15:15 |
|
|
|
| • Elçin Quliyevə müavin təyin edildi - FOTO
Bu gün, 15:05 |
|
|
|
| • SOCAR-da bir işçiyə düşən orta aylıq əməkhaqqı 60 min manat olub - İLGİNC
Bu gün, 14:55 |
|
|
|
| • “Ali İmran” MMC Təsərrüfat Birliyinə 5 min ədəd 72%-lik sabun satacaq
Bu gün, 14:52 |
|
|
|
| • Prezident İlham Əliyevin Naxçıvan səfərindən mühüm mesajlar - MƏQALƏ
Bu gün, 14:44 |
|
|
|
| • Yeddi ayda metro ilə 129 milyon sərnişin daşınıb - DETALLAR
Bu gün, 13:16 |
|
|
|
| • Lavrovdan Türkiyəyə etiraz: - Susurlar, bu haqda bir kəlmə də demirlər
Bu gün, 13:13 |
|
|
|
| • DTX, DMX və FHN-in avtomobilləri satışa çıxarılır – Ən bahalısı 18 min manatdır
Bu gün, 13:10 |
|
|
|
| • Azərbaycanlı mütəxəssis BYD-də yüksək vəzifəyə təyin olundu - BUNDAN SONRA...
Bu gün, 13:03 |
|
|
|
| • Xandanyan: TRIPP-də başqa ölkələrin təhlükəsizlik strukturlarının mövcudluğu nəzərdə tutulmur
Bu gün, 12:59 |
|
|
|
| • Şəhidin 21 yaşlı qardaşının meyiti tapıldı - Foto
Bu gün, 12:50 |
|
|
|
| • Bakı və Moskvadan referendum TƏLƏBİ – Paşinyanın TƏK seçimi
Bu gün, 12:49 |
|
|
|
| • Naxçıvanda 45 min manatlıq “gözyumma” rüsumu... - İTTİHAM VAR...
Bu gün, 12:45 |
|
|
|
| • “Xezer-Construction”a MİLYONLAR BELƏ ÖTÜRÜLÜR... - İcazə verin, şübhələnək...
Bu gün, 12:35 |
|
|
|
| • Səhər bəzi yerlərdə qısamüddətli yağış yağacağı ehtimalı var - belə deyirlər...
Bu gün, 12:27 |
|
|
|
| • 2025-ci ildə SOCAR-ın gəlirləri 86,3 milyard manat təşkil edib - DETALLAR
Bu gün, 12:21 |
|
|
|
| • “Cənnət Park” MTK-nın direktoru Qənbər Fətullayevə cinayət işi açılıb - QƏRAR
Bu gün, 12:18 |
|
|
|
| • “Bu aparıcının səviyyəsinə baxır, efirə elə adamları çıxarıb reklam edirdilər ki...”
Bu gün, 12:11 |
|
|
|
| • İş adamına 1 milyon manat “atan” biznesmenlə bağlı qərar verildi - TƏFƏRRÜAT
Bu gün, 12:01 |
|
|
|
| • Gənc aktrisadan QALMAQALLI AÇIQLAMA: - “Ağzına gələni danış, olacaqsan məşhur”
Bu gün, 11:58 |
|
|
|
| • "Qazprom Ermənistan"ın dörd əməkdaşı həbs edilib
Bu gün, 11:52 |
|
|
|
| • Putinin xəbərdarlığına Britaniyadan reaksiya: - Qarşısını ala bilməyəcəyik
Bu gün, 11:51 |
|
|
|
| • Kəramət Böyükçölün “4 milyonluq” obyekti müzakirələrə səbəb oldu – AÇIQLAMA
Bu gün, 11:37 |
|
|
|
| • Ermənilər Aristoteli də "oğurladılar": Gülməli “kəşf” - Tarixi fantastika üzrə Nobel mükafatı olsaydı...
Bu gün, 11:35 |
|
|
|
|
