Türkiyə indi nə düşünür?
Tarix: 30-07-2016, 09:30 | Çap et
Abbas Cavadi yazır ki, 15 iyul çevriliş cəhdi gecəsindən indiyədək hər gün 24 saat ərzində Türkiyə xəbərlərini diqqətlə izləyib.
Məqalədə deyilir ki, çevriliş cəhdində 300-dək insan həyatını itirib və bunlar heç də təkcə çevrilişçilər və hakimiyyət tərəfdarları yox, həm də nəyin baş verdiyini bilməyən vətəndaşlar və əsgərlərdir.
Çevriliş cəhdinin dərhal ardınca Türkiyə hakimiyyəti onun arxasında ABŞ-da yaşayan vaiz Fethullah Gülenin durduğunu elan edib.
Çevriliş cəhdindən 48 saat sonra 7 min nəfər həbs edilib və ya işdən qovulub. Bu rəqəm ötən günlər ərzində artaraq 66 minə çatıb.
Cavadi yazır ki, bu rəqəmi ailə üzvlərinin sayına vurduqda hökumət üçün əvvəllər heç bir siyasətə qarışmayan yeni 250-300 min potensial opponent yarandığını demək olar.
Qətllər, nifrət və zorakılıq, ordu və hökumət idarəsindəki “kim kiminlədir” parçalanması – bütün bunlar türk xalqı üçün travmadır.
Məqalədə deyilir ki, müxtəlif siyasi partiyalardan olanlar demokratiyanı qorumaq məqsədilə prezident Erdoğanla həmrəylik ifadə etsələr də, həbslər və işdən qovulmalar dayanmayıb.
Abbas Cavadinin fikrincə indi, çevriliş cəhdindən iki həftə sonra demək olar ki, Gülen hərəkatı, özünün həqiqi və ehtimal olunan tərəfdarları, ona rəğbətli əsgərlər və təhlükəsizlik işçiləri, hökumət qulluqçuları, müəllimlər və jurnalistlər və ya biznesmenlərlə birlikdə tamamilə “təmizlənib”.
Bununla belə böhran, parçalanma, siyasi düşmənçilik, harayçılıq əhval ruhiyyəsi havadan asılı qalıb.
Bütün bunlar barədə yazdıqdan sonra müəllif 1923-cü ildə yaradılışından bu yana Türkiyə Respublikasının tarixində “ən pis milli münaqişənin” ardınca ölkədəki əhval ruhiyyəyə dair öz qənaətlərini sadalayır:
-- Əhalinin, hökumətin tərəfdarları və opponentləri də daxil əksəriyyəti arxasında kimin dayanmasından asılı olmayaraq çevrilişlərin fəlakət olduğuna və onların qarşısının hətta zorakılıqla alınmasının zərurətinə əmindir. Hökumətin dəyişməsi üçün seçkinin yeganə yol olduğunu hətta Erdoğanın ən qatı siyasi rəqibləri də qəbul ediblər.
-- Siyasi meyllərindən asılı olmayaraq adamların çoxu düşünür ki, Erdoğanı çevriliş qəsdçilərindən müdafiə etmək lazımdır.
-- Amma bununla belə, hiss olunur ki, Gülen hərəkatına qarşı güclü hökumət və media kampaniyasının xofu adamların azad fikir yürütməsinin qarşısını alır. Əksər media qrupları Gülen hərəkatını vurmaq üçün yarışa giriblər. Bəzi hallarda bu kampaniya bütün etika normalarından kənara çıxır. Məsələn, din işləri üzrə dövlət komitəsi çevriliş iştirakçıları üçün dini dəfn mərasimlərinin keçirilməsini, onların adi qəbirstanlıqlarda basdırılmasını qadağan edib. Universitetlərdən birinin qadın professoru öldürülmüş hökumət tərəfdarlarını “şəhid” adlandırmaqdan imtina etdiyinə görə işdən qovulub.
-- Adamların çoxu və media, deyəsən, Gülenin çevrilişin arxasında olan əsas və birinci şəxs olduğuna inanır.
-- Bəli, Erdoğanın sosial bazası və dəstəyi güclənib.
-- Həbslər və əsasən də orduda, ədliyyə sistemində, təhsil sahəsində və başqa hökumət idarələrində işdən çıxarılmalar nəticəsində boş qalmış on minlərlə iş yerinin doldurulması uğrunda yarışa başlanıb. Lakin bu yerləri doldurmaq üçün lazımi təhsilə və ixtisasa sahib insanların qıtlığı var. Bu yerlərin təhsilsiz və hətta təcrübəsiz adamlarla dolduralacağı gözlənilir.
-- Media qurumlarının çoxu və müxalifət də daxil siyasi fiqurlar hesab edirlər ki, Qərb onlardan üz çevirib.
-- Gülen barədə müxtəlif rəydə olan Qərbdən fərqli olaraq bugünün Türkiyəsində, deyəsən əksəriyyət antiçevriliş, antigülen cəbhəsindədir.
-- Türkiyə hökumətinin Pensilvaniyada yaşayan Gülenin ekstradisiyası üçün Birləşmiş Ştatlara müraciəti indi Ankara və Vaşinqton arasında başlıca mübahisə mövzusudur və guya hər şey Obama administrasiyasının qərarından asılıdır. Türklər inanırlar ki, Vaşinqton bunu edə bilər, lakin siyasi səbəblərə görə bunu etməyə həvəssizdir.
-- Üstəlik bəzi radikal və islami düşüncəli siyasi və media fiqurları belə bir şayiələrin yayılması və hətta yaradılması ilə məşğuldurlar ki, guya çevriliş cəhdinin arxasında Birləşmiş Ştatlar, MKİ və ya Pentaqon olub. Qara “PR” o qədər güclüdür kİ, hətta prezident Obama da daxil, rəsmilərin bəyənatları vəziyyəti yoluna qoya bilməyib.
-- Bu arada, Sputnik də daxil Rusiya mediası belə bir şayiə kampaniyası aparır ki, “Gülen ekstradisiya olunmayacaq, çünki o Mərkəzi Kəşfiyyat İdarəsinin agentidir”. Türkiyədə bəziləri bu şayiələrə inanmış kimi görünürlər.
|
|
|
|
|
|
|
|
Putin SSRİ-ni bərpa edə biləcəkmi?
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| • Bir qrup incəsənət xadiminə Prezident mükafatı verilib - SƏRƏNCAM
Bu gün, 16:15 |
|
|
|
| • Mədəniyyət xadimlərinə Prezidentinin fərdi təqaüdü verilib - SƏRƏNCAM
Bu gün, 16:10 |
|
|
|
| • "Bakı Metropoliteni", "BakuBus" və "Bakı Taksi Xidməti" birləşdirilib - FƏRMAN
Bu gün, 16:07 |
|
|
|
| • Xadimə ilə dava edən məktəb direktoru CƏZALANDIRILDI - TƏFƏRRÜAT
Bu gün, 16:01 |
|
|
|
| • “Azərlotereya”nın media təlimi, yoxsa emosional PR? - BU NƏDİ BELƏ?
Bu gün, 15:59 |
|
|
|
| • Qurban Qurbanovun yeni biznesi
Bu gün, 15:56 |
|
|
|
| • İrəvandakı sammitdən İran niyə narahat olub?
Bu gün, 15:37 |
|
|
|
| • Mahir Abbaszadənin bu il 2,3 milyon, son 3 ildə isə 7 milyon ayırdığı Yasin Dadaşov kimdir? - CƏDVƏL
Bu gün, 15:35 |
|
|
|
| • “PAŞA-K” dərman şirkətindən ŞİKAYƏT - “Ailəmizi ölümlə hədələyirlər, həyatımız təhlükədədir”
Bu gün, 15:26 |
|
|
|
| • Pezeşkian Müctəba Xamenei ilə görüşüb - AÇIQLAMA
Bu gün, 15:24 |
|
|
|
| • “Yaxşılıq edib çəkirsənsə, demək niyyətin başqadır” – Əməkdar artist
Bu gün, 15:03 |
|
|
|
| • Makronun Ermənistan üçün nələr etdiyini mayın 28-də görəcəksiniz - Paşinyan
Bu gün, 15:01 |
|
|
|
| • "Pulsuz olan yerlər indi ödənişlidir, alternativ isə yoxdur" - ETİRAZ!
Bu gün, 14:54 |
|
|
|
| • Misir Mərdanovdan Emin Əmrullayevin sözlərinə REAKSİYA
Bu gün, 14:50 |
|
|
|
| • “Ekol Mühəndislik Xidmətləri” şirkətinin maşınları satılır – Qiymətlər 3600 manatdan başlayır
Bu gün, 14:48 |
|
|
|
| • Ukrayna məsələsində Rusiyaya müttəfiq deyilik - Paşinyan
Bu gün, 14:44 |
|
|
|
| • "Yeni Nəsil", "Nur" və "Reo-Med" Tibb Mərkəzi borca düşüb - FOTO
Bu gün, 14:42 |
|
|
|
| • Sumqayıtda çəkiliş zamanı jurnalistləri söyən ana və qızı SAXLANILDI - TƏFƏRRÜAT
Bu gün, 14:37 |
|
|
|
| • Ətir və tualet suyunun 1 qramını Çindən 1 qəpiyə gətiririk – Ölkələrin siyahısı
Bu gün, 14:29 |
|
|
|
| • Marukyanın Qarabağ arzusu - Paşinyan gizli planı necə İFLİC EDİB?
Bu gün, 14:26 |
|
|
|
| • Agentlik sədrinin müşaviri işdən çıxdı - FOTO
Bu gün, 14:19 |
|
|
|
| • Moskva İrəvanı vədini pozmaqda ittiham edib: - Ermənistan gec-tez Aİ-nin anti-Rusiya xəttinə cəlb olunacaq
Bu gün, 14:16 |
|
|
|
| • İcra başçısı xəstəxanada müalicə olunan şəhid atalarını və qaziləri ziyarət edib - FOTO
Bu gün, 13:32 |
|
|
|
| • “Atamın barelyefini binaya vurmağa icazə vermədilər, amma başqa sənətkarların...” - xalq artistinin qızından ETİRAZ
Bu gün, 13:29 |
|
|
|
| • Paşinyan Moskvada parada getməyəcək
Bu gün, 13:25 |
|
|
|
| • Pezeşkianın Makronla telefon danışığının detalları açıqlanıb
Bu gün, 13:23 |
|
|
|
| • “TikTok”da ictimaiyyətə çox mənfi çalarlı ünsiyyət təqdim olunur, əxlaqsızlıq, zorakılıq, bədbinlik...
Bu gün, 13:17 |
|
|
|
| • “Qaçqınkom” Goranboyda bina təmir edəcək: - 468 min manatlıq tender
Bu gün, 13:15 |
|
|
|
| • Nikol Paşinyan məzuniyyətə çıxır - KİV
Bu gün, 13:07 |
|
|
|
| • Medvedyev Varşavanın gələcək taleyini açıqladı: - Ya rəzil vassal olacaq, ya da...
Bu gün, 13:05 |
|
|
|
| • “TuranBank”da yeni təyinat olub - BUNDAN SONRA
Bu gün, 13:01 |
|
|
|
| • İcra başçısı sektor müdirini vəzifədən azad edib - FOTO
Bu gün, 12:58 |
|
|
|
| • "Heç necə açırlar onu belə bacarmıram" - Şeyx Əbdül
Bu gün, 12:55 |
|
|
|
| • “Qəfildən çığırtı gəldi, baxdım ortalıq qan gölünə döndü” - "Ay Beauty" İŞİ
Bu gün, 12:41 |
|
|
|
| • Ankaranın ABŞ-da lobbi fəaliyyəti - bəs Azərbaycan?
Bu gün, 12:34 |
|
|
|
| • Vaşinqton bu səbəbdən Pekinin İrandakı rejimə təsir etməsini istəyir - İNCƏLƏMƏ
Bu gün, 12:32 |
|
|
|
| • Məhkəmə Sabunçu Rayon İcra Hakimiyyətini haqsız hesab etdi: vətəndaşa sənədi niyə vermir? - TƏFƏRRÜAT
Bu gün, 12:23 |
|
|
|
| • Kəndlini bazara buraxmırlar - ŞƏRH
Bu gün, 12:19 |
|
|
|
| • Polkovnik Mayis Orucəliyev 1 milyonluq mənimsəmədə ittiham edilir - Ölümündən sonra
Bu gün, 12:17 |
|
|
|
| • “Özünü aşağılayırsan sazı yox, səni toya baş oynatmağa çağırıblar yoxsa..."
Bu gün, 12:08 |
|
|
|
| • “Triumf Palace”ın sakinləri transformatorun səsindən narahatdır – MTK problemin aradan qaldırılacağını deyir
Bu gün, 12:06 |
|
|
|
| • Paşinyana “qəddar dost” dəstəyi: Avropa İttifaqının məqsədi nədir? - HƏQİQƏTƏN DƏ...
Bu gün, 12:04 |
|
|
|
| • Elçin Şıxlı İsmayıl Zalovun AJB-yə üzv qəbul edilməsindən danışdı - “Vacib deyil ki, peşəkar jurnalist olasınız...”
Bu gün, 12:01 |
|
|
|
| • Turizm Agentliyi daha 9 ölkədən jurnalist və blogerlər gətirir - SİYAHI
Bu gün, 11:59 |
|
|
|
| • ABŞ-nin istənilən səhvinə cavabımız sərt olacaq - Xameneinin müavini
Bu gün, 11:47 |
|
|
|
| • “Finans Kredit” BOKT niyə geriləyir? - TƏFƏRRÜAT
Bu gün, 11:42 |
|
|
|
| • Səhnənin imtina etdiyi müğənni-aktrisamız - Orxan Saffari yazır...
Bu gün, 11:41 |
|
|
|
| • "Bank Respublika" qaydaları pozdu - Mərkəzi Bank məcburi sərəncam verdi
Bu gün, 11:39 |
|
|
|
| • Paytaxtın məşhur xəstəxanasında acınacaqlı mənzərə - VİDEO
Bu gün, 11:37 |
|
|
|
| • “Bakı 150 milyardlıq məhkəmə iddialarını bərpa edir” İDDİASI
Bu gün, 11:30 |
|
|
|
|
