IV Şuşa Qlobal Media Forumunun açılış mərasimində çıxış edən Prezident İlham Əliyev Azərbaycan-ABŞ münasibətlərinin hazırkı vəziyyəti, Vaşinqtonla strateji tərəfdaşlığın inkişafı və Azadlığa Dəstək Aktına “907-ci düzəliş”lə bağlı mühüm açıqlamalar verib.
Dövlət başçısı bildirib ki, ABŞ Prezidenti Donald Trampın rəhbərlik etdiyi administrasiyanın dövründə ikitərəfli əlaqələr strateji tərəfdaşlıq səviyyəsinə yüksəlib. Prezident eyni zamanda vurğulayıb ki, 1992-ci ildə Azərbaycana qarşı qəbul edilmiş “907-ci düzəliş” artıq tamamilə köhnəlib və ABŞ Konqresi tərəfindən tam ləğv olunmalıdır.
Globalinfo.az-a danışan politoloq Züriyə Qarayeva deyib ki, Azərbaycanla ABŞ arasında münasibətlər son dövrlərdə keyfiyyətcə yeni mərhələyə daxil olub:
“Prezident İlham Əliyevin ABŞ-a tarixi səfəri, ardınca iki ölkə arasında strateji tərəfdaşlığın rəsmiləşdirilməsi və yüksək səviyyəli siyasi dialoqun intensivləşməsi Vaşinqton-Bakı münasibətlərinin daha praqmatik və qarşılıqlı maraqlara əsaslanan məcraya keçdiyini göstərir. Bu proses təkcə ikitərəfli əlaqələrin inkişafı deyil, həm də Cənubi Qafqazda təhlükəsizlik, enerji və nəqliyyat əməkdaşlığı baxımından yeni imkanlar formalaşdırır.
Bu kontekstdə Azadlığa Dəstək Aktına edilmiş 907-ci düzəliş artıq mövcud geosiyasi reallıqlarla uzlaşmayan qərar kimi qiymətləndirilir. Azərbaycanın uzun illər əvvəl Ermənistana qarşı tranzit məhdudiyyətlərini aradan qaldırması, regionda yeni kommunikasiya və əməkdaşlıq imkanlarının yaranması həmin düzəlişin hüquqi və siyasi əsaslarını zəiflədib. Buna görə də ABŞ Konqresinin bu məsələni yenidən nəzərdən keçirməsi, keçmişdə qəbul edilmiş yanlış qərarları etiraf etməsi və müasir regional reallıqlara uyğun addımlar atması ikitərəfli münasibətlərin daha da dərinləşməsinə xidmət edə bilər.
ABŞ administrasiyalarının Cənubi Qafqaza yanaşmalarında da fərqlilik müşahidə olunur. Keçmiş prezident Co Bayden dövründə regionda mövcud status-kvonun qorunmasına üstünlük verildiyi barədə fikirlər səsləndirilirdisə, Donald Tramp administrasiyasının sülh təşəbbüslərinə daha çox önəm verməsi və Azərbaycan-Ermənistan sülh prosesinin yekunlaşmasını dəstəkləməsi yeni siyasi atmosfer formalaşdırır. Əgər bu kurs davamlı xarakter alarsa, Azərbaycan-ABŞ strateji tərəfdaşlığı təkcə ikitərəfli münasibətləri deyil, bütövlükdə Cənubi Qafqazda uzunmüddətli sabitlik və əməkdaşlığı gücləndirən əsas amillərdən birinə çevrilə bilər”.
