"Bank ötürmə etməkdən heç bir əsas olmadan imtina edir..." .....                     Qiymətlərin nəyə əsasən müəyyənləşdirildiyi araşdırılmalıdır .....                     “44 günlük müharibədən sonra oruc tutdum, bir həftə nə çörək yedim, nə su içdim” .....                     “Level Leasing” şirkətinin səhmdarları toplanır .....                     Böyük böhran qapıda: .....                     “Xətai Təchizat” ASC 2025-ci ili zərərlə başa vurub .....                     AZAL Naxçıvan reyslərini yenidən bərpa edib .....                     Rusiyanın Ukraynadakı müharibəsi mülki nüvə elektrik stansiyalarına hücumları qanuniləşdirib .....                     "Dəli Kür" -ə qarşı Kreml .....                     “Qarabağ”a Elvinə görə təklif gəldi .....                     Müğənnilərin WUF13-də iştirak etməməsi qınandı, Elnarə Abdullayeva cavab verdi: .....                     Quba sakini icra hakimiyyətinin HƏDƏFİNDƏ .....                     Kişi toydan qayıdan arvadını marketdə döydü: .....                     DTX-nin ekstradisiya etdiyi telekommunikasiya cinayətkarının .....                     Paşinyan Ermənistan üçün Rusiya qazının qiymətinin artırılmasını istisna edib .....                     “Kəpəz Hospital”ın əməkdaşı 50 min manatlıq tibbi ləvazimat oğurladı .....                     Ermənistanın Avrasiya İttifaqından çıxıb-çıxmayacağı onun öz işidir .....                     İki müharibə Azərbaycanda tikinti bazarını “VURDU” .....                     WUF13: Bakıda dəhşətli tıxac gözlənilirdi, ancaq... .....                     Azərbaycanlılarla bağlı qərar Gürcüstanı çətinə saldı: .....                     Biri deyir KİŞİ MAAŞI yetərlidir, o biri də deyir ARVAD otursun evində... .....                     Sayğaca yüklənən pul QEYBƏ ÇƏKİLİR .....                     “Müasir dövrdə informasiya mühiti və sosial çağırışlar fonunda gənclər arasında mənəvi dəyərlər” mövzusunda tədbir keçirilib .....                     SOCAR-da KORRUPSİYA EHTİMALI: Ehtimal Abdullayev işin harasındadır? .....                     Türkiyə siyasətində HÜQUQİ REDAKTƏ .....                     Azərbaycan Qiymətləndiricilər Cəmiyyətinin rəhbərliyi Latviyada rəsmi səfərdədir .....                     Qarabağda işçilər pullarını ALA BİLMİR .....                     Suraxanıda dövlətin qanunları İŞLƏMİR .....                     Nigar Rüfəti himayə edən kimdir? .....                     "Kupça"sız evlərlə bağlı TƏKLİF .....                     “Ay deputat xanım, cavanlar dünyaya uşaq gətirməsin?” .....                     ABŞ Ukraynaya 108,1 milyon dollar dəyərində ZRK avadanlığının satışını təsdiqləyib .....                     Paşinyan erməniləri “haqq yoluna” gətirə biləcəkmi? .....                     İTV rəhbərliyi uğrunda yarış .....                     Nazirlik Dərslik çapına 6 milyon manatlıq böyük büdcə ayırdı .....                     Niyam onları belə yad etdi .....                     Quru sərhədlərlə bağlı mühüm XƏBƏR .....                     Hörmüzün blokadasının davam etməsi 2008-ci ildəki kimi böhran təhlükəsi yaradır .....                     Tramp Qrenlandiyanı güclə ələ keçirmək fikrindən imtina edib .....                     “Ermənistana yeganə təsiri Azərbaycan edə bilir” .....                 

"Dəli Kür" -ə qarşı Kreml - TƏFƏRRÜAT
Tarix: Bu gün, 10:17 | Çap et

Fotoda:
Quruluşçu rejissor: Hüseyn Seyidzadə
Ssenari müəllifi: İsmayıl Şıxlı
Tarixi fakt belədir ki, Cahandar ağanı torpaq üstündə kazaklar öldürürlər. Onun Kür sahilində böyük torpaqları var idi. Çar Rusiyası tərəfindən göstəriş veriblər ki, o sahələr Rusiyanın xeyrinə müsadirə edilsin. Buna da Cahandar ağa razılıq verməmişdi. Bundan qəzəblənən qubernator onun ərazilsinə kazakları göndərir. Ağa və ruslar arasında atışma başlayır. O, kazakların 5-ni atışma zamanı öldürür.Arxadan yaxınlaşan rus əsgəri onu kürəyindən vurur və ağır yaralı halda özünü Kür çayına atan Cahandar ağa ordaca ölür.
Rejissor Hüseyn Seyidzadənin çəkdiyi ilkin variantda film Cahandar ağanın kazaklar tərəfindən arxadan güllələnməsi və Rus Əhmədin kazak zabitinin üzünə sillə vurması ilə bitirdi. Sovet senzurası "rus zabitinə azərbaycanlının əl qaldırmasını" qəbul etmədiyi üçün həmin səhnə kəsilib və itib.
Cahandar ağanın ölümü ilə bağlı səhnə Moskvanı xüsusilə qıcıqlandırırdı. Orada Zaqafqaziya kinoları üzrə rəhbər Adil müəllimə, “yalvarıram sizə özünüz-özünüzü öldürün, ruslar sizi öldürməsin. O epizoddan başqa bütün epizodlar dəyişməz qalsın” demişdi. Beləliklə torpağı uğrunda döyüşərək ölən Cahandar Ağanı sonda namus üstdə qurban verirlər Filmin sonluğunu rejissorun özünə deyil, Adil İsgəndərova montaj etdirirlər. Orijinal lent yazıları isə arxivlərdən tamamilə silinir və ya yandırılır.
Filimdə maraqlı məqamlardan biri də Mirzə Babayevin apardığı zikr səhnəsidir. Filmdə gördüyümüz o səhnə islam dünyasında, xüsusən də sufizmdə geniş yayılmış "Cəhri zikr" və "Səma" ayininin bədii formada təsviridir. O dövrdə Azərbaycanda bu cürə zikri Allaha olan sevgi kimi kinoda göstərmək qəti qadağan idi. Rusların niyyəti isə dini gözdən salmaq və xalqa bu zikrlərin “əxlaqsız” məclis kimi təqdim etmək idi. Buna görədə Molla Sadıq obrazından bu dini duyğudan tamamilə manipulyasiya etmək üçün birbaşa göstəriş alır. Rejissora deyirlər ki, bu dini ritualı göstərməklə həm də din pərdəsi altında gizlənən mənfi qüvvələrin “xalqın beynini necə dumanlandırdığını”-göstərsin.
Zikr rəqsini ifa edənlər peşəkar rəqqaslar və aktyorlar dəvət edən rejissor Moskvanın dediyini eləsə də zikrin ilk səhnədə necə ruhani ritual olmasını göstərə bilmiş idi. Hətta deyilir ki, çəkiliş dayandırıldıqdan sonra da bəzi mürid obrazlarını canlandıran şəxslər ritmdən çıxa bilmir, fırlanmağa və zikr etməyə davam edirlər. Onları sakitləşdirmək üçün çəkiliş meydançasına həkim çağırmalı olurlar.
Tofiq Quliyev nəhəng insan olduğunu bu filmdə bir daha isbat etmişdir. O, adətən lirik, şən və modern melodiyalar bəstələsə də, bu səhnədə daxili ritmi elə tənzimləmişdi ki, musiqi tamaşaçını da daxilən gərir, qorxu və vahimə hissi yaradırdı. Nağaranın vuruşları insan ürəyinin döyüntüləri ilə sinxron sürətlənirdi.
Sovet dövründə Çar Rusiyasına qarşı münasibət bu filmdə minimuma endirlimiş idi. Çarı yıxan Leninin ardıcılları tələb edirdilər ki, filmdə ruslar mənfi obrazda göstərilməsin. "Rusiyanın regiona gəlişi ancaq tərəqqi və mədəniyyət gətirib" tezisini qorumaq üçün çar zabitlərinin mənfi, qəddar tərəflərini göstərən səhnələrin əksəriyyətini ixtisar etdirdi.
Filmdə təbliğ edilən "Azərbaycanı cəhalətdən xilas edən yeganə rus işığı" əslində bu seminariyaların məqsədi həm də imperiyaya sadiq, rusdilli kadrlar yetişdirmək idi. O dövrdə bunu açıq görən İsmayıl Şıxlı romanda maarifçiliyin vacibliyini qeyd etməklə yanaşı, ruslaşdırma siyasətinin daxili təhlükələrinə də eyham vururdu. Filmin çəkildiyi 1960-cı illərin sonlarında Azərbaycanda gizli bir milli oyanış var idi. İsmayıl Şıxlının əsərini incləyən senzura onu tamamilə başqa formata saldı.
Müəllif: Prof.Dr.Zaur Aliyev - "DİA-AZ"










 
Sorğu

Putin SSRİ-ni bərpa edə biləcəkmi?

Şirkət-Xidmət
   
Xəbər lenti
                                                 
"Bank ötürmə etməkdən heç bir əsas olmadan imtina edir..." - GİLEY
Bu gün, 10:50
Qiymətlərin nəyə əsasən müəyyənləşdirildiyi araşdırılmalıdır - ÇAĞIRIŞ
Bu gün, 10:37
“44 günlük müharibədən sonra oruc tutdum, bir həftə nə çörək yedim, nə su içdim” - Paşinyan
Bu gün, 10:35
“Level Leasing” şirkətinin səhmdarları toplanır
Bu gün, 10:33
Böyük böhran qapıda: - Əgər avqusta qədər açılmasa...
Bu gün, 10:31
“Xətai Təchizat” ASC 2025-ci ili zərərlə başa vurub
Bu gün, 10:25
AZAL Naxçıvan reyslərini yenidən bərpa edib - DİQQƏT!
Bu gün, 10:21
Rusiyanın Ukraynadakı müharibəsi mülki nüvə elektrik stansiyalarına hücumları qanuniləşdirib - Tabu pozulub
Bu gün, 10:19
"Dəli Kür" -ə qarşı Kreml - TƏFƏRRÜAT
Bu gün, 10:17
“Qarabağ”a Elvinə görə təklif gəldi – Milyonlar müzakirə olunur
Bu gün, 10:12
Müğənnilərin WUF13-də iştirak etməməsi qınandı, Elnarə Abdullayeva cavab verdi: - “Telefondan başım çıxmır, qeydiyyat bilirəm mən?”
Bu gün, 10:04
Quba sakini icra hakimiyyətinin HƏDƏFİNDƏ - NARAZILIQ VAR...
Bu gün, 10:02
Kişi toydan qayıdan arvadını marketdə döydü: - “O, yanında dayanan tanımadığı şəxslə danışırdı”
Bu gün, 09:53
DTX-nin ekstradisiya etdiyi telekommunikasiya cinayətkarının CƏZASI BƏLLİ OLDU
Bu gün, 09:51
Paşinyan Ermənistan üçün Rusiya qazının qiymətinin artırılmasını istisna edib - KİV
Bu gün, 09:49
“Kəpəz Hospital”ın əməkdaşı 50 min manatlıq tibbi ləvazimat oğurladı - TƏFƏRRÜAT
Bu gün, 09:46
Ermənistanın Avrasiya İttifaqından çıxıb-çıxmayacağı onun öz işidir - Paşinyan
Bu gün, 09:39
İki müharibə Azərbaycanda tikinti bazarını “VURDU” - BELƏ DAVAM EDƏRSƏ...
Bu gün, 08:53
WUF13: Bakıda dəhşətli tıxac gözlənilirdi, ancaq... - ŞƏRH
Bu gün, 08:51
Azərbaycanlılarla bağlı qərar Gürcüstanı çətinə saldı: - Bakıdan sərhəd xahişinin əsl SƏBƏBİ
Bu gün, 08:50
Biri deyir KİŞİ MAAŞI yetərlidir, o biri də deyir ARVAD otursun evində... - Əcəb epoxaya düşmüşük...
Bu gün, 08:36
Sayğaca yüklənən pul QEYBƏ ÇƏKİLİR - GİLEY
Bu gün, 08:28
“Müasir dövrdə informasiya mühiti və sosial çağırışlar fonunda gənclər arasında mənəvi dəyərlər” mövzusunda tədbir keçirilib - FOTOLAR
Bu gün, 08:19
SOCAR-da KORRUPSİYA EHTİMALI: Ehtimal Abdullayev işin harasındadır? - NƏ BAŞ VERİR?
Bu gün, 08:14
Türkiyə siyasətində HÜQUQİ REDAKTƏ - GƏLİŞMƏ
Bu gün, 07:59
Azərbaycan Qiymətləndiricilər Cəmiyyətinin rəhbərliyi Latviyada rəsmi səfərdədir – FOTOLAR
Bu gün, 07:54
Qarabağda işçilər pullarını ALA BİLMİR - NARAZILIQ VAR...
Bu gün, 07:36
Suraxanıda dövlətin qanunları İŞLƏMİR - BU DA FAKT...
Bu gün, 07:26
Nigar Rüfəti himayə edən kimdir? - İLGİNC
Bu gün, 07:22
"Kupça"sız evlərlə bağlı TƏKLİF - Onlara bir il müddət verilsin
Bu gün, 07:16
“Ay deputat xanım, cavanlar dünyaya uşaq gətirməsin?” - Xalq artisti HİRSLƏNDİ
Bu gün, 07:13
ABŞ Ukraynaya 108,1 milyon dollar dəyərində ZRK avadanlığının satışını təsdiqləyib
Bu gün, 07:09
Paşinyan erməniləri “haqq yoluna” gətirə biləcəkmi? - AKTUAL
Bu gün, 06:40
İTV rəhbərliyi uğrunda yarış - Media nümayəndələri vəziyyəti dəyərləndirdi
Bu gün, 06:37
Nazirlik Dərslik çapına 6 milyon manatlıq böyük büdcə ayırdı - DETALLAR
Bu gün, 06:33
Niyam onları belə yad etdi - FOTO
Bu gün, 06:29
Quru sərhədlərlə bağlı mühüm XƏBƏR – Gözlənilən tarix bilindi
Bu gün, 06:26
Hörmüzün blokadasının davam etməsi 2008-ci ildəki kimi böhran təhlükəsi yaradır - “Bloomberg”
Bu gün, 06:20
Tramp Qrenlandiyanı güclə ələ keçirmək fikrindən imtina edib - ABŞ səfiri
Bu gün, 06:18
“Ermənistana yeganə təsiri Azərbaycan edə bilir” - Ovannsiyan
Dünən, 17:35
Bir neçə şirkət “MilliKart”dakı payını “ASB Bank”a satıb
Dünən, 17:31
ADSEA 2,7 milyon manatlıq nasos aqreqatları alır
Dünən, 17:23
“İndi niyə şikayət edirsiniz?” - “Avroviziya” təmsilçisi ittihamlara cavab verdi
Dünən, 17:11
Kremlin vəzifə verdiyi komissiya sədri Azərbaycanı hədəf aldı - DETALLAR
Dünən, 17:03
Lukaşenko və Putin nüvə qüvvələrinin təlimində videobağlantı ilə əlaqə saxlayıblar
Dünən, 17:01
Tiflisdə Trampın adına göydələn tikiləcək - Qafqazın ən böyüyü olacaq
Dünən, 16:51
Bakıda 8 il əvvəl iş adamına basqın edən şəxslə bağlı QƏRAR
Dünən, 16:42
"Qiyamət günü" radiostansiyası müəmmalı sözlər yayımladı - "UVB-76 loqi"
Dünən, 16:38
Qarabağ barədə bundan başqa iddiamız yoxdur - Köçəryan
Dünən, 16:28
Cəbrayıl və Ağdamda “ASAN Həyat” kompleksləri tikilir: - Layihələndirməyə ₼1 milyon ayrıldı
Dünən, 16:23
Şirkət-Xidmət
 
 
Dia.az © 2010 - 2014
Məlumat internet səhifələrində istifadə edildikdə müvafiq keçidin qoyulması mütləqdir.
Bizimlə Əlaqə : Tel - 055-560-77-49, 077-271-11-33 E-mail : dia-az@mail.ru
Designed by Daraaz.net
�������@Mail.ru