Son aylarda Rusiyada miqrantlara qarşı həyata keçirilən kütləvi əməliyyatlar və sərt yoxlamalar yeni mərhələyə keçib.

Lent.az xarici mediaya istinadən xəbər verir ki,Moskva, Sankt-Peterburq, Rostov, Krasnodar və digər iri şəhərlərdə bazarlar, logistika mərkəzləri, tikinti obyektləri və anbarlarda demək olar ki, hər gün reydlər keçirilir.

Ən maraqlı məqam isə budur: bu proses təkcə qanunsuz miqrasiya ilə mübarizə deyil. Sadəcə Rusiyada miqrasiya siyasəti ümumilikdə sərtləşir və bu dəyişiklikdən ən çox təsirlənənlər arasında azərbaycanlı miqrantlar və sahibkarlar da var.

Reydlər niyə birdən-birə artdı?

Rusiyada miqrantlara münasibətin sərtləşməsi bir neçə səbəblə əlaqələndirilir. Məsələn səbəblər arasında bunlar var: Ukrayna müharibəsindən sonra təhlükəsizlik narahatlıqları, iqtisadi böhran və iş yerləri problemi, millətçi ritorikanın güclənməsi, sənədsiz miqrantlara qarşı kampaniya.

Rusiya Dövlət Dumasının rəhbərlərindən biri Vyaçeslav Volodin bir neçə ay əvvəl açıq şəkildə bildirmişdi, ki yeni miqrasiya rejimi artıq qüvvəyə minib, əsasən də deportasiya rejimi. Bu açıqlama faktiki olaraq yeni mərhələnin başladığını göstərdi.

Bə əsasən, əməliyyatlar haralarda keçirilir?

Ən çox yoxlamalar, meyvə-tərəvəz bazalarında, logistika anbarlarında, yük daşımalarında, tikinti sektorunda, kuryer xidmətlərində aparılır.

Bu sahələrdə isə postsovet ölkələrindən gələn miqrantlar, o cümlədən azərbaycanlılar geniş təmsil olunur.

Əməliyyatların azərbaycanlılara təsir necə olur?

Sənəd yoxlamaları və iş icazələri zamanı həmvətənlilərimiz problemyaşayır. Rusiyada işləyən azərbaycanlıların böyük hissəsi “patent sistemi” ilə fəaliyyət göstərir. Yəni onlar xüsusi iş icazəsi əsasında çalışırlar.2026-cı ilin ilk rübündə Rusiyada miqrant iş icazələrinin sayı 22% azalıb. Bu isə göstərir ki, yeni icazə almaq çətinləşib, nəzarət güclənib, miqrantların fəaliyyəti məhdudlaşdırılır.

Bəzi sahələrdə qadağalar artır. Rusiyanın Rostov vilayətində yeni qərarla miqrantların, kuryer fəaliyyəti, pərakəndə satış, bəzi nəqliyyat işləri ilə məşğul olması məhdudlaşdırılıb. Bu qaydalar Azərbaycan və digər MDB ölkələrindən gələn miqrantlara da şamil edilir.

Bu qərar xüsusilə bazarda çalışan azərbaycanlılara, kiçik biznes sahiblərinə, yükdaşıma sektorunda işləyənlərə təsir edir.

Bazarlarda niyə xüsusi yoxlamalar aparılır?

Rus mediasında və Telegram kanallarında bazarlar artıq “kölgə iqtisadiyyatı”, “qeyri-rəsmi miqrasiya”, “etnik biznes şəbəkələri” ilə əlaqələndirilir. Moskva və ətrafındakı iri topdansatış bazalarında sənəd yoxlamaları, vergi nəzarəti, polis reydləri xeyli artıb. Bu bazarlarda azərbaycanlı sahibkarların sayı çox olduğuna görə onlar da birbaşa diqqət mərkəzinə düşür.

Rusiyada yerlilərin miqrantlara münasibəti dəyişib?

Ən ciddi dəyişikliklərdən biri də ictimai münasibətdə hiss olunur. Rusiyada son illərdə, miqrantlara qarşı aqressiya, millətçi ritorika, “əcnəbilər iş yerlərimizi tutur” düşüncəsi artıb. Ekspertlər hesab edir ki, xüsusilə Crocus City Hall terror hücumundan sonra miqrantlara münasibət daha sərtləşib.

Bu proses Qafqaz mənşəli şəxslərə, Mərkəzi Asiya miqrantlarına, diasporalara təzyiqi artırıb.

Reydlər sadəcə təhlükəsizlik üçündür?

Rəsmi açıqlamalarda bildilir ki, guya bunlar qanunsuz miqrasiyanın qarşısını almaq, kriminal qruplarla mübarizə, təhlükəsizliyi təmin etmək edilir. Amma bəzi analitiklər hesab edir ki, burada siyasi və iqtisadi faktorlar da var. Çünki Rusiyada işsizlik artır, daxili narazılıq böyüyür, hakimiyyət miqrasiya mövzusunu daha sərt idarə etməyə çalışır

Azərbaycanlı biznesmenlər də diqqət mərkəzindədir

Son aylarda rusdilli mediada bəzi azərbaycanlı biznesmenlərin və logistika şirkətlərinin adı yoxlamalarla bağlı xəbərlərdə hallanıb. Məsələn, Moskva ətrafında fəaliyyət göstərən bəzi logistika və yükdaşıma şirkətləri ilə bağlı, maliyyə yoxlamaları, sənəd nəzarəti, əməliyyat iddiaları yayılıb. Bu xəbərlərin hamısı rəsmi ittiham olmasa da, ümumi təzyiq fonunun artdığı hiss olunur.

Azərbaycanlı miqrantlar bu vəziyyətdə nə edir?

Bir çox azərbaycanlı sənədlərini yeniləməyə çalışır, qeyri-rəsmi işdən uzaqlaşır və ya Rusiyanı tərk etməyi düşünür. Bəziləriisə, Türkiyə, BƏƏ, Avropa ölkələri kimi alternativ istiqamətlərə baxmağa başlayıb. Maraqlıdır, illərləorada biznes quranların, zəhmət çəkənlərin ən böyük qorxusu nədir? Əsas narahatlıq budur ki, reydlər daha da sərtləşə bilər, deportasiya halları arta bilər, diasporalara qarşı münasibət daha da gərginləşə bilər. Rusiyada artıq “deportasiya rejimi” ifadəsinin rəsmi səviyyədə işlədilməsi də bu qorxuları artırır.

Hazırda vəziyyət tam böhran səviyyəsində olmasa da, Rusiyada miqrant siyasətinin əvvəlki illərlə müqayisədə daha sərt və aqressiv olduğu açıq şəkildə hiss olunur.