Artıq dördüncü gündür ki, Ermənistanın Azərbaycana qarşı aramsız təxribatlarının nəticəsi olaraq iki ölkə arasında sonuncu dəfə 1990-cı illərin əvvəllərində olduğu miqyasda şiddətli döyüşlər gedir. O zaman olduğu kimi hazırda da, erməni tərəfi Azərbaycana qarşı bütün mümkün vasitələrdən istifadə edərək dezinformasiyalar yayır, dünyanı Bakıya qarşı qaldırmağa sövq etmək istəyir. Lakin bu dəfə məqsədlərinə istədikləri qədər nail ola bilmirlər. Əməliyyat bölgələrində çox dəqiqliklə və ustalıqla düşməni darmadağın etməkdə davam edən Azərbaycan əsgəri ermənilərin “fake” xəbərlərin ümidinə qalmasına da demək olar ki, şans vermir.
Tərəflər arasında informasiya müharibəsinin getdiyi bir dövrdə dünyanın az qala bütün KİV və media resursları regiondan ən son xəbərləri verməkdə davam edir. Beynəlxalq aləmin maksimum diqqətinin bu müharibədə olması, həm də hazırda dünyada ən ağır döyüşlərin getdiyi tək bölgənin məhz Cənubi Qafqaz olması ilə də bağlıdır.
Dağlıq Qarabağ yaxınlığında, işğalda olan ətraf rayonların ərazisində müharibənin başlamasının ilk günündən Azərbaycan ordusunun ermənilərdən üstünlüyü, dünəndən başlayaraq İrəvanı “fake” xəbərlər yaymağa vadar edir. “Qarabağ Ermənistandır” deyən, Şuşada yallı oynayıb andiçmə mərasimlərində iştirak edən, işğal altındakı torpaqlarda məskunlaşma aparan və oraya terror qruplar yerləşdirən, danışıqlarda əldə olunmuş razılıqları alt-üst edən və dünənə qədər ağzından pafos tökülən siyasi demaqoq Nikol Paşinyan bir neçə gündür, az qala dizləri üstə çökərək dünya liderlərindən imdad diləməkdədir. Çünki o yaxşı bilir ki, məhz onun 2018-ci ildən sonra apardığı siyasət nəticəsində regionda müharibə başlayıb, sabah erməni cəmiyyəti torpaq və insan itkisini ona bağışlamayacaq.
Çıxılmaz duruma düşən Ermənistan mediası və hökuməti artıq bir neçə gündür ki, Cənubi Qafqazda baş verənlərdə Türkiyəni ittiham etməklə Rusiya və KTMT-ni İrəvanın yanında yer almağa sövq etmək istəyir.
Lakin düşmənin bu istiqamətdə cəhdləri də uğursuzluqla nəticələnir, Paşinyan isə ən böyük zərbə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevdən alır. Sentyabrın 29-da Rusiyanın “Rossiya 1” telekanalının “60 dəqiqə” proqramına müsahibə verən Ermənistanın baş naziri Nikol Paşinyan sərsəm fikirləri ilə növbəti dəfə özünü biabır etdi. Nikol Paşinyan heç bir faktsız iddia etdi ki, guya Türkiyə Suriyadakı Türkiyəpərəst silahlı birləşmələrə öz ərazisində təlim keçirib Azərbaycana göndərməkdədir. Eyni zamanda, Nikol Paşinyan iddia etdi ki, guya dünən Türkiyənin Silahlı Qüvvələrinə məxsus F-16 təyyarəsi Gəncə üzərindən qalxaraq Ermənistanın Su-25 təyyarəsini vurub, nəticədə bir pilot həlak olub. Yeri gəlmişkən, son 24 saat ərzində Nikol Paşinyan və Ermənistan Müdafiə Nazirliyinin bir neçə dəfə Daşkəsən istiqamətindən açılan atəş nəticəsində Ermənistanın Vardenis rayonuna zərbələrin endirilməsi, sərnişin avtobusunun yandırılması kimi absurd ittihamları Ermənistan rəhbərliyinin düşdüyü aciz durumun bariz nümunəsidir. Təbii ki, məqsəd bəllidir - Türkiyənin və Türkiyə Silahlı Qüvvələrinin müharibədə iştirakını yalandan qabardaraq digər ölkələri, xüsusən də Rusiyanı münaqişəyə cəlb etmək, Türkiyənin və Azərbaycanın Ermənistan ərazisini hədəfə almasını bildirərək KTMT ilə NATO-nun toqquşmasına nail olmaq. Bütün bu yalan dolu xəbərlər artıq bir neçə gündür ki, dünyanın ayrı-ayrı ölkələrinin media resurslarında tirajlanmaqda davam etməkdədir. Lakin dünən Prezident İlham Əliyev çox tutarlı və sərrast cavablarla və arqumentlərlə “Rossiya 1”-in “60 dəqiqə” proqramında Nikol Paşinyanın bütün yalanlarını ifşa edərək, onun Rusiyanı və KTMT-ni münaqişəyə cəlb etməklə məqsədlərinin nə olduğunu ifşa etdi. Jurnalistin sualına cavab verən İlham Əliyev dedi: “Bu, növbəti feyk-nyusdur. Suriyadan heç bir muzdlu yoxdur. Bu barədə heç bir fakt, heç bir sübut yoxdur. Bunu erməni təbliğatı ortaya atıb və müxtəlif saytlarda, müxtəlif kütləvi informasiya vasitələrində dövr edir. Buna heç bir ehtiyac da yoxdur. Azərbaycanın hazırlıqlı ordusu var, çox böyük səfərbərlik ehtiyatı var. Mən qismən səfərbərlik elan etmişəm. Biz 2 milyon əhalisi olan Ermənistana qarşı 10 milyon əhalidən 10 minlərlə ehtiyatda olanları orduya çağırırıq, bizim insan ehtiyatlarına ehtiyacımız yoxdur. Buna görə də biz özümüzü müdafiə etməyə və təcavüzkarı elə cəzalandırmağa qabilik ki, o, bir daha bizim tərəfə baxmağa cəsarət etməsin. Hesab edirəm ki, Türkiyənin rolu regionda sabitləşdirici xarakter daşıyır. Türkiyə bizə qardaş ölkə və bizim müttəfiqimizdir. Ermənistanın Azərbaycana hücum etməsini dünya ictimaiyyətinin bildiyi ilk saatdan etibarən Türkiyə dövlət başçısı və digər rəhbərlər səviyyəsində birmənalı olaraq Azərbaycanı dəstəklədiyini, beynəlxalq hüququ dəstəklədiyini bildirib. Ona görə ki, Ermənistan 30 ilə yaxın müddətdə Azərbaycan ərazisini işğalda saxlamaqla beynəlxalq hüququ kobud şəkildə pozur. Türkiyənin rolu əslində məhz bundan ibarətdir, başqa heç bir rolu yoxdur. Türkiyə bizə mənəvi dəstək göstərir və biz Türkiyə rəhbərliyinə, Türkiyə Prezidentinə və türk xalqına bizimlə həmrəy olduğuna və bizi dəstəklədiklərinə görə təşəkkür edirik. Guya Türkiyənin münaqişə tərəfi kimi iştirak etməsi barədə erməni tərəfin yaydığı bütün şayiələr təxribat xarakteri daşıyır, indiki dildə desək bu, feyk-nyusdur. Türkiyənin münaqişədə iştirakı barədə heç bir sübut yoxdur və buna zərurət yoxdur. Azərbaycan Ordusu öz xalqının və öz ərazisinin müdafiəsini təmin etmək üçün kifayət qədər hazırlıqlıdır”.
Aparıcının F-16 qırıcısının Ermənistana məxsus Su-25 təyyarəsini vurduğuna dair sualına cavab verən Prezident “Türkiyə Hərbi Hava Qüvvələrinin F-16 təyyarələri döyüş əməliyyatlarında heç bir şəkildə iştirak etmir. Bilirsiniz ki, bu gün müasir texnologiyaları nəzərə alsaq nəyisə gizlətmək çox çətindir. Çünki obyektiv müşahidə formaları var, peyk müşahidələri var və ona görə də bunun növbəti təxribat olmasını yoxlamaq çox asandır. Erməni tərəfin bu cür yalan xəbərlər yaratmaqda məqsədi bizə aydındır. Əvvəla, öz ərazi bütövlüyünün bərpası vəzifəsini hazırda şərəflə yerinə yetirən Azərbaycan Ordusunun döyüş qabiliyyətini süni şəkildə azaltmaq, həmçinin belə təsəvvür yaratmaq ki, münaqişə genişlənir, ona üçüncü ölkələr qoşulur və beləliklə, öz təxribatına haqq qazandırmaq üçün mümkün qədər çox ölkə cəlb etməyə çalışmaq. Buna görə sizə məsuliyyətlə bəyan edirəm ki, Türkiyə münaqişə tərəfi deyil, münaqişədə heç bir şəkildə iştirak etmir və buna zərurət yoxdur” bildirdi.
Gün ərzində hər iki çıxışı müqayisə edən rusiyalı ekspertlər Prezident İlham Əliyevin yüksək hazırlıqlı olduğunu, onun MQİMO məktəbini bitirməsini xüsusilə vurğulayaraq dövlət başçımızın çıxışını yüksək qiymətləndiriblər. Nikol Paşinyanın isə rabitəsiz və heç bir əsası olmayan ittiham dolu çıxışı o qədər zəif təsir bağışladı ki, hətta rusiyalı ermənipərəst ekspertlər belə onun Azərbaycan Prezidenti qarşısında sönük görünməsini, “darmadağın” olmasını qeyd etdilər. Bu, Azərbaycan Prezidentinin yüksək peşəkarlığı və qətiyyətli çıxışı ilə bağlı idi. Paşinyan növbəti dəfə Azərbaycan prezidentinə məğlub olaraq aciz duruma düşdü - ordusu cəbhədə uduzduğu kimi.
Lakin bu debatda, sadəcə, Ermənistanın baş naziri ifşa olmadı, bütövlükdə erməni təbliğat maşını dünyanın gözü qarşısında Azərbaycan Prezidentinə məğlub oldu.
Məsələn, həmin verilişdə iştirak edən rusiyalı hərbi ekspert İqor Korotçenko elə efirdə “Əliyev Paşinyanı darmadağın etdi” dedi. Ermənipərəstliyi ilə seçilən Dmitri Solovyov da gecə saatlarında efirə gedən verilişində İlham Əliyevin çıxışını yüksək qiymətləndirərək, MQİMO məktəbinin öz sözünü dediyini qeyd etdi.
Təbii ki, Rusiyanın bölgədə baş verənləri diqqətdə saxladığı, ələlxüsus münaqişənin açarlarından birinin bu ölkədə olması heç kimə sirr deyil. Təhlükəsizlik Şurasının beş üzvündən biri və Minsk qrupu həmsədrlərindən olan Rusiya indi Ermənistanın ən çox ümid bəslədiyi beynəlxalq subyektdir. Əslində, müstəqillik dövründəki Ermənistanı daim pafos və müəyyən eyforiya altında saxlayan da Rusiya və Ermənistan arasında hərbi-siyasi müttəfiqlik olub. Lakin bu dəfə vəziyyət başqadır. Kremldə çox yaxşı anlayırlar ki, hazırda Azərbaycan ordusu hərbi əməliyyatları yalnız işğal altındakı öz torpaqlarında aparır. Söhbət o torpaqlardan gedir ki, onların işğaldan azad olunmasının lehinə Rusiyanın özü də 1993-cü ildə bir neçə dəfə BMT Təhlükəsizlik Şurasında səs verib. Digər tərəfdən, Moskvada çox gözəl anlayırlar ki, indi 2016-cı ilin aprel döyüşlərindən fərqli mənzərədir. Əgər Azərbaycan və Ermənistan müharibə meydanında təkbətək qalmazsa və Rusiya ordusu müharibəyə qoşularsa, müharibəyə qoşula biləcəyinin mümkünlüyünü inkar etməyən Türkiyə Silahlı Qüvvələri ilə qarşılaşa bilər.
Bəli, Paşinyan zərbə ardınca zərbə alır, bununla, həm özünü, həm də ölkəsini çətin vəziyyətə salır.
Zaur Məmmədov
Prezident yanında Dövlət İdarəçilik Akademiyasının baş müəllimi, s.e.n., Bakı Politoloqlar Klubunun rəhbəri
