Rusiya rəsmiləri Bakı ilə "strateji tərəfdaşlıq" və Azərbaycan xalqı ilə "qardaşlıq münasibətləri" barədə danışmağa davam edərkən, Rusiyanın dövlət kanalı olan “Birinci kanal” tamamilə fərqli bir mənzərə təqdim edir. Ən reytinqli proqramlarından biri olan "Vremya Pokajet"də izləyicilərə Cənubi Qafqazın xəritəsi göstərildi və orada "Dağlıq Qarabağ"ın Azərbaycanın tərkibində ayrıca bir ərazi kimi müəyyən edildiyi bildirildi.
Bu, hansısa “Telegram” kanalında və ya özəl “YouTube” kanalında baş vermədi. Bu, ölkənin əsas dövlət televiziya kanalı tərəfindən yayımlandı. Bu kanal bütün Rusiyada yayımlanır və özünü rəsmi mövqeyin ruporu kimi təqdim edir.
Məntiqi bir sual yaranır: bu, redaktorların təsadüfi "nəzarəti", yoxsa qəsdən törədilmiş siyasi təxribat idi? Xüsusilə də bunun indi - Kremlin Nikol Paşinyanın siyasətinə açıq şəkildə qıcıqlanması, Qərblə yaxınlaşması və Volodimir Zelenskinin bu yaxınlarda İrəvana səfəri fonunda baş verməsi diqqət çəkir. Görünür, Rusiya təbliğat maşınının bir hissəsi Azərbaycana təzyiq göstərmək və ona köhnə təsir rıçaqlarını xatırlatmaq üçün yenidən "Qarabağ kartı"ndan istifadə etmək qərarına gəlib.
Lakin zaman dəyişib. Azərbaycan artıq köhnə xəritələr və media təbliğatı ilə qorxudula biləcək bir ölkə deyil. 2020 və 2023-cü illərdə ərazi bütövlüyünü bərpa etdikdən sonra Bakı bölgədə açıq şəkildə yeni bir reallıq yaradıb. Ucuz təbliğat taktikaları artıq bu reallığı dəyişdirə bilməz.
Rusiya televiziyasının davranışı, yüksək vəzifəli Rusiya rəsmilərinin Azərbaycanla münasibətlərin inkişafı ilə bağlı verdiyi açıqlamalar nəzərə alındıqda, bu, xüsusilə kinayəli görünür. Bir tərəfdən, onlar tərəfdaşlıq haqqında gözəl sözlər deyirlər, digər tərəfdən isə Rusiyanın özünün də tanıdığı Azərbaycanın ərazi bütövlüyünə birbaşa zidd olan planlar təqdim edirlər.
Bakının Moskvadan rəsmi izahat tələb etmək hüququ var. Dövlət televiziya kanalı özəl bir qurum və ya 2020-ci ilin reallığında yaşayan təbliğatçıların şəxsi fantaziyaları üçün bir məkan deyil. Əgər bu cür "səhvlər" müntəzəm olaraq baş verirsə, onları “texniki səhv” adlandırmaq çətindir.
Rusiya imperiya oyunları oynamaq və Cənubi Qafqazda yeni münaqişələr yaratmaq istəyir? Kiminsə geosiyasi ambisiyaları üçün qafqazlıların qanının yenidən tökülməsini istəyir? Qafqazlılara son otuz il xarici imperiya fantaziyalarına görə çox baha başa gəlib.
Əgər rus təbliğatçıları xəritələrdə mövcud olmayan varlıqların təsvirini məqbul hesab edirlərsə, onda Azərbaycanın da əks-hücum üçün kifayət qədər materialı ola bilər. İnternet və kitabxanalar Rusiyanı geniş Avrasiyanın mərkəzində yerləşən kiçik bir knyazlıq olan "Moskoviya" kimi təsvir edən xəritələrlə doludur. Bu xəritələr də həmçinin Azərbaycan mediasında və sosial mediada müntəzəm olaraq göstərilə bilər. Yeganə sual budur ki, belə bir səviyyəyə enməyə ehtiyac varmı?
Azərbaycan artıq Cənubi Qafqazda yeni bir reallıq yaradıb. Bu reallıqda separatçılığa, işğala və ya ikili standartlara yer yoxdur. Və heç bir təbliğat, yalan və ya isteriya bu faktı dəyişdirə bilməz.
Rusiya seçim qarşısındadır: ya güclü və müstəqil bir dövlət olaraq Azərbaycanla normal, qarşılıqlı faydalı və hörmətli münasibətlər istəyəcək, ya da eyni köhnə oyunları oynamağa davam edəcək və Bakının etibarını birdəfəlik itirmək riski ilə üzləşəcək. Hələlik Rusiya dövlət televiziyasının hərəkətləri ayrı-ayrı rəsmilərin “strateji tərəfdaşlıq” kimi gözəl açıqlamalarından daha çox nəzərə çarpır.
Müəllif: Aqil Qəhrəmanov
