“Azərbaycan-Rusiya münasibətlərində ciddi məsələlərdə fikir ayrılıqları qalmaqdadır”

Son aylarda baş verən bir sıra yüksək səviyyəli hadisələrin yaratdığı Azərbaycanla Rusiya arasındakı münasibətlərdə nəzərəçarpacaq dərəcədə soyuma fonunda Prezident İlham Əliyevin Şuşada keçirilən qlobal media forumunda Bakı ilə Moskva arasında münasibətlərin normallaşdırılması ilə bağlı çıxışı, şübhəsiz ki, müsbət siqnaldır.

İlham Əliyev açıq şəkildə bildirdi ki, Azərbaycan Rusiya ilə qarşılıqlı hörmət, suveren bərabərlik və bir-birinin daxili işlərinə qarışmamaq əsasında praqmatik əməkdaşlığı davam etdirməkdə maraqlıdır. Eyni zamanda, Prezident ölkələr arasında yaranan hər hansı bir fikir ayrılığının uzunmüddətli ikitərəfli əlaqələrə zərər verə biləcək ictimai qarşıdurma və ya hərəkətlər yolu ilə deyil, açıq siyasi dialoq yolu ilə həll edilməli olduğunu vurğuladı.

Bu bəyanatlar geosiyasi gərginliyin bütün postsovet bölgəsinə təsir göstərməyə davam etdiyi çətin beynəlxalq şəraitdə verilib. Rusiya Cənubi Qafqazda əsas oyunçu olaraq qalır, Azərbaycan isə öz xarici siyasət rolunu ardıcıl olaraq gücləndirərək, tərəfdaşları ilə əsasən milli maraqlara əsaslanan münasibətlər qurmağa çalışır.

Eyni zamanda, əsas sual qalır: Şuşada verilən açıqlamalar Azərbaycan-Rusiya münasibətlərində yeni bir mərhələnin başlanğıcı kimi qəbul edilə bilərmi, yoxsa sadəcə davamlı gərginlik fonunda mövcud kommunikasiya kanallarını qorumaq istəyidir? Hər iki tərəf tam siyasi etimadı bərpa etməyə nə dərəcədə hazırdır və dialoqun gələcək dinamikasını hansı amillər müəyyən edəcək?

Milli Məclisin deputatı Rasim Musabəyov AYNA.AZ-a Azərbaycan Prezidentinin çıxışında yer alan mesajlar, Bakı ilə Moskva arasında münasibətlərin normallaşdırılmasının real perspektivləri və yaxın gələcək üçün ən çox ehtimal olunan ssenarilər barədə danışıb.

- Dünən Şuşada keçirilən Qlobal Media Forumunda Prezident İlham Əliyev Bakı ilə Moskva arasında münasibətlərin tam normallaşdığını bəyan etdi. Bəzi Rusiya media qurumları və media dairələrinin Azərbaycanı müntəzəm olaraq tənqid etməsini, hücumlara davam etdiyini nəzərə alsaq, bu münasibətlərin həqiqətən nə dərəcədə güclü olduğunu düşünürsünüz?

- Formal olaraq, ölkələr arasında ziddiyyətli məsələlər həll olunub. Əlbəttə ki, bu, ilk növbədə 2024-cü ilin dekabrında Qroznı üzərində vurulan Azərbaycan təyyarəsi ilə bağlı məsələyə aiddir.

Bu hadisə Azərbaycan-Rusiya münasibətlərinə ciddi şəkildə xələl gətirdi. Lakin sonradan tərəflər arasında kompromis əldə edildi və məsələ həll olundu. Deyə bilərəmmi ki, Azərbaycan-Rusiya münasibətləri artıq səmimi və mehriban qonşuluq münasibətlərinə çevrilib? Təəssüf ki, deyə bilmərəm.

Rusiya hakimiyyətinin Rusiyadakı Azərbaycan diasporunun nümayəndələrinə qarşı təzyiqlərini müşahidə etməyə davam edirik və ölkəmiz haqqında təkcə mediada deyil, həm də hakim partiyadan olan parlament üzvlərindən xoşagəlməz və şovinist şərhlər eşidirik. Başqa sözlə, Azərbaycan-Rusiya münasibətlərində ciddi məsələlərdə fikir ayrılıqları qalmaqdadır.

Təbii ki, dialoq vacibdir və Azərbaycan Rusiya ilə mehriban qonşuluq münasibətlərində maraqlıdır. Lakin bu, ölkələr arasında mühüm məsələlərdə ortaq məxrəcin olduğu anlamına gəlmir. Beləliklə, bu istiqamətdə hələ çox iş görülməlidir.

- Bu gün Azərbaycanla Rusiya arasındakı münasibətlərə ən çox təsir edən nədir - ortaq maraqlar, yoxsa regiondakı siyasi vəziyyət?

- Ölkələrimiz arasındakı münasibətlərə bir çox amillər, o cümlədən Rusiyada hər kəs tərəfindən yaxşı qarşılanmayan Bakının müstəqil siyasəti təsir göstərir. Rusiyanın hazırda ciddi sanksiyalar altında olması və bunun Azərbaycanla iqtisadi münasibətlərə və iri layihələrin həyata keçirilməsinə təsir etməsi də mənfi fon yaradır.

Eyni zamanda, ölkələrimiz arasında ticarət və mədəni əlaqələr inkişaf edir. Lakin Moskvanın qonşularına qarşı revizionist siyasəti ilə əlaqəli məhdudlaşdırıcı tədbirlər qalmaqdadır.

- Sizcə, Azərbaycan eyni anda Rusiya, Qərb və digər tərəfdaşlarla yaxşı münasibətlər saxlaya biləcəkmi? Bu, hazırkı geosiyasi vəziyyətdə nə dərəcədə çətindir?

- İnanıram ki, Bakı əvvəlki kimi xarici siyasət gündəliyini formalaşdıracaq. Eyni zamanda, təkcə Qərblə deyil, həm də Cənubla, Orta Asiya dövlətləri və Avropa İttifaqı ilə əlaqələrini inkişaf etdirəcək. Bu kontekstdə Moskva ilə əlaqələr də əhəmiyyət kəsb edir. Azərbaycan heç bir tərəflə münasibətlərini digər tərəflə münasibətləri bahasına qurban verməyəcək. Bakı öz milli maraqlarına əsaslanaraq hərəkət edəcək.